Güncel Mekan

Keneye Doğal Çözüm

Mustaf a Kemal Üniversitesi (MKÜ) Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Bölümü Öğretim Üyesi Prof Dr Mikdat Doğanlar, iğnesiyle kan emerke n Kırım Kongo Kanama lı Ateşi (KKKA) hastalığını bulaştıranın da aralarında bulund uğu kene türlerinin ''baş düşmanı'' olan ve Amanos Dağları'nda yaşayan endemi k avcı böceğinin beslen me yöntemini görüntüledi

Prof Dr Doğanlar, sadece Amanos Dağları'nda görülebilen, yılda bir kez döl veren ve yaşantısı boyunc a 100 civarında yumurt a bırakan ''Peygam ber Devesi'' takımına giren endemi k böcekle ilgili yaklaşık 3 yıldır araştırma yaptıklarını, doğal ortamd a gözlemlediklerini, labora tuvarl arda incele dikler ini ve bunların günde 20 civarında kene yediğini tespit ettikl erini kaydet ti

Türkiye'nin gündemine giren kene vakala rına çözüm olarak bu avcı böcekten yararl anılması gerekt iğini vurgul ayan Prof Dr Doğanlar, şöyle devam etti:

''Sadece Amanos Dağları'nda buluna n ''Eremia phila Dagi Doğanlar'' (Mantod ea: Eremia philid ae) adındaki avcı böcek, dünyada 15-20 türü KKKA'ya neden olan virüsü taşıyan kenele ri yiyere k beslen iyor

Amanos Dağları'nda avcı böcekler, taşlık ve etrafında meşe çalıları buluna n alanla r yaşıyorlar Burala rın deniz seviye sinden ortala ma yüksekliği bin metrey e yakındır Burala rda domuzl ar ve yaban keçilerinin de bulund uğu bilinm ektedi r Büyük olasılıkla bu böcekler, kene ile beslen me alışkanlığını domuz ve yaban keçisi kenele rini avlaya rak kazanmış olabil irler Bu böcekleri, labora tuvar ortamında çok çeşitli kenele rle bir araya koyduk Böcekler, ayrım yapmad an tüm kenele ri, ön bacakl arıyla tutara k, ısırıcı ve çiğneyici özelliğe sahip ağızlarıyla parçalayarak yiyorl ar''

Bu böceklerin kesinl ikle insan ve diğer memeli hayvan lara bir zararı bulunm adığını vurgul ayan Prof Dr Doğanlar, ''15-20 türün KKKA hastalığına neden olan virüsü taşıdığı bilinm ektedi r Bu durum göz önüne alınırsa bu avcı böcek kene popülasyonu üzerinde etkili bir şekilde baskı oluşturabilecek bir doğal düşman olarak görülebilir'' diye konuştu

-KOORDİNELİ ÇALIŞMA VE BİLİM-

Prof Dr Mikdat Doğanlar, bu böceğin biyolo jisini n, yaşama ortamındaki ekoloj ik özelliklerin tespit edilme si gerekt iğini belirt erek, şunları kaydet ti:

''Elde edilen sonuçlara göre, keneni n ve KKKA hastalığının sorun olduğu, Yozgat, Tokat, Çorum, Sivas ve hastalığın yaygın olduğu diğer yörelerde üremelerini sağlayacak şekilde salımları yapılmalıdır Kene popülasyonunun azaltılması üzerinde kısa sürede etkili olacağını umuyor uz Öncelikle, Tarım ve Köyişleri, Çevre ve Orman ile Sağlık Bakanlığı yetkil ileri, koordi neli bir şekilde konuya yönelmelidir Kaynak sağlanarak araştırmaların hızlandırılmasına katkı sunulm alıdır''

Doğanlar, ayrıca, yararlı avcı böceğin keklik tarafından yendiğini tespit ettikl erini ifade ederek, uygula malard a bu duruma dikkat edilme si gerekt iğine de dikkat i çekti